Դոգմատիզմ և սկեպտիցիզմ (1829)

Գյոթե Բնության օբյեկտների վերաբերյալ տեսական հայացքների յուրաքանչյուր փոփոխություն պետք է գնահատել մի որևէ ավելի բարձր փիլիսոփայական տեսակետից: Վերների ուսմունքը իսկական դոգմատիզմ էր: Ջրաբերուկներից ու ողողատներից գնացին դեպի լեռնաշերտեր և ավելի հեռու` դեպի հիմքեր, և, քանի որ վերջապես եկան գրանիտին և միաժամանակ այն գտան ամենաբարձր լեռներում, ապա և ընդունեցին այն իբրև Երկրի հիմք ու կմախք և …